1950-1960

Η φωτογραφία είναι της δεκαετίας του 1950.

Διακρίνονται από αριστερά. Η Στέλλα Μαστρογιάννη (Φούτρα),

 η Παναγιώτα Γιαννούκου (του Δάσκαλου),

 η Βασιλική Παπαγεωργίου (του Τσαγκάρη)

 και η Ελένη Τσουτσαίου του Γεωργίου.

Καθιστές από αριστερά είναι. 

Η Γιούλα Γκούστρα και η Χρυσούλα Τζίνη-Γατοπούλου.

Δεξιά καθιστός ο Σπύρος Ντουμάνης(Καρκαβέλας) με επισκέπτες στην Αρματσανή

Ο Κωνσταντίνος Γιαμάς (Κολαλήλας).

Πριν από 55 περίπου χρόνια

Η Βασίλω Γιαμά, σύζυγος του Κωνσταντίνου Γιαμά. Το γένος Μακρή, με την εγγονή της Βαγγελίτσα, κόρης της Παρασκευής Γιαμά-Συρίγου.

(Πριν από 50 περίπου χρόνια)

Η φωτογραφία είναι περίπου 50 ετών. Με φόντο το βράχο της Στενής διακρίνονται, όρθιοι από αριστερά οι: Τσουτσαίος Ηλίας του Γεωργίου, Μπαρμπούρης Αθανάσιος του Ευαγγέλου (Παπαβαγγέλη), Σιμιτζής Χαράλαμπος του Αποστόλου (Λαμής), Πατερίτσας Σταύρος του Αγγελή, Παπαγεωργίου Νικόλαος του Γεωργίου, Παπαγεωργίου Κωνσταντίνος του Γρηγορίου (Παπακώστας).

Καθιστοί από αριστερά είναι οι: Ντούρμας Παναγιώτης του Αχιλλέα, Λέων Δημήτριος του Αθανασίου και Γερακίνης Κωνσταντίνος του Ιωάννου.

*Οι Σιμιτζής Χαράλαμπος του Αποστόλου (Λαμής), Μπαρμπούρης Αθανάσιος του Ευαγγέλου (Παπαπαβαγγέλη), Λέων Δημήτριος του Αθανασίου και Γερακίνης Κωνσταντίνος του Ιωάννου, έχουν αποβιώσει.

   (Αρχείο Ντούρμα Παναγιώτη του Αχιλλέα)

Προς το τέλος της δεκαετίας του 1950

Απόκριες.

Ντυμένες τσιγγάνες

Από αριστερά:

Παναγιώτα Γιαννούκου

Νίκη Μπαρμπούρη

Αικατερίνη Παπαϊωάννου.

Τα αδέρφια Κρητικού μπροστά στο φορτηγό τους. Στον κεντρικό δρόμο της Κάτω Στενής (απέναντι από το σημερινό μεζεδοπωλείο).

Από αριστερά: Χαράλαμπος (Λόντος),  Ιωάννης (Γιαννάρας), Θανάσης και Γρηγόρης.

Αρχές δεκαετίας 1950

Καφενείο Κατσανά που τότε το είχε ο Παναγιώτης Γιαλός (Γκελέκας).

Από αριστερά

Κωνσταντίνος Πέτρου (Κωτζίνος)

Δημήτρης Παπαγεωργίου (Μητσάκος)

Βασίλης Μπαρμπούρης (του Παπά)

Δημήτρης Παπακωνσταντίνου (του Γιωργούλα)

Κωνσταντίνος Γιαννούκος (Κωτσαρίγκος)

Γιάννης Σιμιτζής (του Ποστόλα)

Βασίλης Πατερίτσας

Πίσω με το μαντήλι η Σοφία, σύζυγος του Γκελέκα (Παναγιώτη Γιαλού) η κόρη του Κάκια και ο Θανάσης Μπαρμπούρης

Αρχείο Δημητρίου Πέτρου

Στη βρύση του Δάσκαλου, πάνω από το γήπεδο στη Στενή, που είχε φτιαχτεί με δαπάνες του Δάσκαλου Δημητρίου Γιαννούκου.

Από αριστερά, ο Λάμπρος Γκούστρας, η αδελφή του Γιούλα Γκούστρα, ένα φιλικό ζευγάρι από τη Χαλκίδα και η Παναγιώτα Γιαννούκου. Ο μικρός που είναι ξαπλωμένος στα πόδια του Λάμπρου Γκούστρα, είναι ο Γιώργος Γιαννούκος του Δημητρίου.

(αρχείο Γιούλας Κόρρου-Γκούστρα)

1954. Από αριστερά, ο Νίκος Παπαγεωργίου (του τσαγκάρη), ο Ντούρμας Παναγιώτης του Αχιλλέα και ο Κώστας Παπαγεωργίου (Παπα-Κώστας). (Αρχείο Ιουλίας Παπαγεωργίου-Τσότσου)

 Από αριστερά. Θανάσης Τσακάλης του Γεωργίου, Παλαιολόγος Γεώργιος του Ιωάννη (Γιατράκος) και Σπύρου Βασίλης του Σπύρου (Γκέτσικας).

(αρχείο Βασίλη Σπύρου).

Δύο αγαπημένοι φίλοι Στενιώτες, υπηρετούσαν στρατιώτες. Ο Θανάσης Καρλατήρας του Κωνσταντίνου (Ξυλουργός) και ο Κώστας Παπαγεωργίου του Γρηγορίου (Ιερέας), στη Λάρισα.

Ο πρώτος το 1956 και π δεύτερος το 1960 - 61 και είχανε συνεχώς αλληλογραφία, μιας και τους συνέδεε στενή, παιδική φιλία.

(αρχείο Θανάση Καρλατήρα)

Ο Κωνσταντίνος Παπαναστασίου, σε ηλικία 28 ετών όταν υπηρετούσε στη Χωροφυλακή.

 (αρχείο Μαρίας Παπαναστασίου)

Τέσσερις φωτογραφίες την ημέρα του γάμου της Γιούλας Γκούστρα, πριν ξεκινήσει για την εκκλησία, καλοκαίρι του 1958 Στην πρώτη φωτογραφία είναι η Γιούλα Γκούστρα (νύφη) με τον αδελφό της Λάμπρο αριστερά και τη μητέρα της Μαρία δεξιά.

Στη δεύτερη φωτογραφία, πάλι η Γιούλα Γκούστρα, στη μέση, με μια γειτονοπούλα από αριστερά και την εξαδέλφη της Παναγιώτα Γιαννούκου δεξιά. Και οι άλλες φωτογραφίες είναι αναμνηστικές μετά το γάμο. (αρχείο Γιούλας Κόρρου-Γκούστρα).

Μιά φωτογραφική ενότητα απ τη Στενή της δεκαετίας του ΄50(),μέσα απ το φακό των Clarence Woodrow Sorensen,και Eugene Harris.Δημοσίευση Γιώργος Καραχάλιος.

Μαρία Βλάχου (Γενάδιου)  σύζυγος Χριστοδουλου Μπαρμπούρη και ο Κίτσος.

Το σπίτι που φαίνεται είναι το σπίτι του Τσάλη εκεί που μένει σήμερα η Γρηγορία.Πίσω από το σπίτι ήταν το λιοτρίβι που είχαν συναιτερικό οι Παπαναστασίου(Καλαματαίοι).Πανω στο μουλάρι μπροστά είναι η Ρίνα του Θάνου(Κατσαπλιά)Τους πίσω δεν μπορώ να τους διακρίνω καθαρά.

Κώστας Γιαμάς (Κοντούλας)

Σπύρος Σπύρου (Γκέτσικας)

Ντουρμέισες από τους Καραμπουρδαίους.Ο μικρός είναι ο Κώστας Ντούρμας(Καραμαλής)που παντρεύτηκε στους Καθενούς

Μαρίτσα Σουλτάνη (της Πρεσβείας ανιψιά).Είχε έρθει νύφη από το Τρούπι.

                                                                    

Του αργαλειού τα δώρα

Τρούμπα: Τόπι από αργαλίσιο ύφασμα που από έφτιαχναν από ρούχα έως πετσέτες. Κάθε νύφη

φεύγοντας από το σπίτι έπαιρνε μαζί με την υπόλοιπη προίκα της πάνω από 20 τέτοια τόπια.Το κάθε τόπι είχε πάνω από δέκα μέτρα ύφασμα.

                                                                    Ταγάρι

                                                     
                                                       Ψωμοσάκουλα

                                                       Κουφωτή πετσέτα

Κάτοχος:Παρασκευή Κυράνα

Το ξεμάτιασμα

Παίρνουμε ένα ποτήρι με νερό και ένα φλιτζάνι με λίγο λάδι. Σταυρώνουμε τον ματιασμένο, κρατώντας στο χέρι το ποτήρι με το νερό, ενώ συγχρόνως λέμε από μέσα μας τρεις φορές «Ιησούς Χριστός νικά κι όλα τα κακά σκορπά». Μετά, όταν το πούμε τρεις φορές αυτό, λέμε το «Πάτερ ημών». Όταν το πούμε και αυτό, βάζουμε το δάχτυλο μας μέσα στο φλιτζάνι με το λάδι και τις σταγόνες με το λάδι τις ρίχνουμε στο ποτήρι με το νερό. Όταν πέσουν πάνω στην επιφάνεια του νερού και όσο πάνε και ανοίγουν, τότε ξέρουμε ότι ο άλλος είναι ματιασμένος. Αν τις ρίξουμε και δεν ανοίξουν, τότε θα ξέρουμε ότι δεν είναι ματιασμένος. Άμα τύχει και ξεματιάσουμε τον άλλος χωρίς λάδι (π.χ. σε μία εκδρομή) ναι μεν θα ξεματιαστεί ο άλλος αλλά θα ματιαστούμε εμείς οι ίδιοι.Αν θέλουμε να μάθουμε σε κάποιον άλλον να ξεματιάζει, θα πρέπει να πούμε πρώτα πως ξεματιάζουμε, σε άντρα ή αγόρι και ύστερα να το μάθει ο άλλος ή η άλλη. Αν είναι άντρας μπορούμε να το πούμε κατευθείαν.

Αν πάλι το ξέρει ο άντρας και θέλει να το μάθει ένας ή μία άλλη, μπορεί να το πει κατευθείαν. Μπορούμε να ξέρουμε λίγο πολύ αν κάποιος μπορεί να είναι ματιασμένος αν έχει ζαλάδες κι αν κάθε ώρα και στιγμή χασμουριέται. Παραπάνω γράφω ότι μπορεί να ξεματιάσουμε και χωρίς λάδι. Αυτό γίνεται ως εξής: σχηματίζουμε το χέρι μας όπως όταν κάνουμε το σταυρό μας και σταυρώνουμε τον άλλον λέγοντας από μέσα μας αυτά που γράφω παραπάνω. Μόλις τελειώσουμε, φτύνουμε το ματιασμένο και θα καταλάβουμε αν είναι ματιασμένος, αν σε όλη τη διάρκεια του ξεματιάσματος, χασμουρηθεί ο ματιασμένος ή εμείς.Όταν τελειώσουμε το ξεμάτιασμα 

- γράφω παραπάνω - φτύνουμε το ματιασμένο και λέμε. «Φτου να μην σε ματιάσω»

ΑΠΟΣΤΟΛΙΑ ΧΑΛΙΛΗ

1960-1970

Ο Ηρακλής Θωμάς του Ιωάννη, με τη σύζυγό του, πριν 55 περίπου χρόνια στη Γερμανία.

Πριν 50 περίπου χρόνια.

Από αριστερά. Γιάννης Ντουμάνης του Σταμάτη, Γιάννης Γιαννούκος του Δημητρίου και Γιαλός Δημήτριος του Αποστόλου.

Πριν από 55 περίπου χρόνια. Στο δρόμο προς Στατόρι, πιθανότατα στη θέση «Κοτρώνι» στην Αρματσανή.

Από αριστερά. Ο Θανάσης Σιμιτζής του Ιωάννη και ο Δημήτρης Μπεληγιάννης του Κωνσταντίνου.

(Αρχείο Θανάση Σιμιτζή).

Στο δάσος της Στενής (πιθανότατα στο Στατόρι). Πριν από 50-55 χρόνια. Όρθιοι από αριστερά: Ο Γιάννης Μπεληγιάννης του Ταξιάρχη και δεξιά ο Νίκος Βλάχος του Σπύρου.

Καθιστοί από αριστερά: Ο Άγγελος Μπεληγιάννης του Κωνσταντίνου, ο Λευτέρης Μπεληγιάννης του Ιωάννη και ο Θανάσης Σιμιτζής του Ιωάννη

Από το χτίσιμο του σπιτιού του Σπύρου Τζίνη, σε μια ανάπαυλα για κολατσιό. Τον πρώτο και τον τρίτο από αριστερά με τις τραγιάσκες δεν τους γνωρίζουμε. 2^ος ο Αλέκος Μαστρογιάννης (Μαστραλέκος), 4^ος ο Σπύρος Τζίνης και πέμπτος ο Ευάγγελος Μακρής (Ζούμνας)

Φωτογραφία αρχές της δεκαετίας του 1960.

Η φωτογραφία πρέπει να είναι στον Άγιο Στέφανο, στην Κάτω Στενή.

Διακρίνονται από αριστερά όρθιοι: Ο Θανάσης Μακρής, η Παρασκευή Τζίνη, ο Αριστείδης Κάτρης (Αρίστος) και η Χρυσούλα Τζίνη.

Καθιστή είναι η Μαρία Τσότσου (Λουτσόρινα).

Φωτογραφία αρχές της δεκαετίας του 1960.

Στους πρόποδες της Δίρφης, στο «Λειρί», πριν από 46-47 χρόνια. Όρθιοι από αριστερά. Καμαριώτης Δημήτριος του Αντωνίου (Μπουντούρης), Γάτος Αθανάσιος του Κωνσταντίνου (Μπενεβόλιας), Ντούρμα Πούλα του Δημητρίου, -που είναι παντρεμένη στη Λούτσα με τον Βοργιά Βασίλειο -,Γάτος Δημήτριος του Κωνσταντίνου (Μπενεβόλιας), Ντούρμας Αλέκος του Δημητρίου (Μαύρος) και καθήμενος είναι ο Γιαμάς Προκοπής του Ευαγγέλου. Στη φωτογραφία διακρίνονται δύο καρδάρες και ο γαλατοντενεκές.

(αρχείο Γιαμά Προκοπή)

Όρθιος οπό δεξιά, ο Απόστολος Γιαλός, η κόρη του Κατερίνα Γιαλού, η Κατερίνα Σπυριδάκη και ο Βασίλης Σπυριδάκης.

Καθιστοί, που γυρίζουν και τα αρνιά, είναι ο Γιάννης Σπυριδάκης, ένας φίλος από Αθήνα και δίπλα ο Δημήτρης Γιαλός.

(αρχείο Δημήτρη Γιαλού)

Πριν 50 περίπου χρόνια. Από αριστερά ο Βαγγέλης Ζέρβας του Κυριάκου, ο Γιάννης Γιαννούκος του Δημητρίου και ο Ζήσης Γάτος του Παναγιώτη. Στο κέντρο διασκέδασης «Μαύρος Γάτος» στη Χαλκίδα.

(αρχείο Βαγγέλη Ζέρβα)

Από αριστερά. Ιουλία Παπαγεωργίου - Τσάτσου, Ελένη Μηλλίγγου- Λέων, Νίκος Τσότσος, Νίκη Χαλεπά-Μπαρμπούρη και Ντίνα Τερλιλή-Λέων. (Αρχείο Ιουλίας Παπαγεωργίου-Τσότσου).

Η φωτογραφία είναι του 1960 (22-1-1960).

Στην ταβέρνα του Μάτσα στη Χαλκίδα κάτω από τους κινηματογράφους «Κεντρικό» και «Ορφέα».

Από αριστερά διακρίνονται. Ο Γιώργος Κυράνας (Ιδιοκτήτης Ιδιωτικού Σχολείου). Ο Κουτσούκος Ιωάννης (Μουσουνάκης), (Επιπλοποιός). Ο Κώστας Μαστρογιάννης (Μάλλιος), (Ιδιωτικός υπάλληλος). Ο Γιάννης Καμπούρης (Τραπεζικός) και ο Καρλατήρας Αθανάσιος (Μπερμπάτης), (Ξυλουργός).

Η φωτογραφία είναι του 1964. Ο Θανάσης Καρλατήρας του Κωνσταντίνου με τη σύζυγο του Ελένη Γάτου του Ευαγγέλου, στο προαύλιο του Διδακτηρίου Στενής, που τότε ήταν ημιτελές και λειτουργούσε μόνο το Δημοτικό σχολείο.

Είχαν παντρευτεί πριν ένα χρόνο, το 1963 και εφέτος συμπληρώνουν 45 χρόνια ενός ευτυχισμένου γάμου.

Στενιώτες εργάτες δούλευαν στο λατομείο του Καστάνη κοντά στη θέση Στατόρι.

Από αριστερά διακρίνονται ο Ντουμάνης Αθανάσιος του Κωνσταντίνου (Μπέης) που κρατά το λοστό. Πίσω του είναι ο Γιαννούκος Δημήτριος του Αναστασίου (Κουκλάνης) που κρατάει την τριχιά. Πιο πίσω είναι ο Ντούρμας Χαράλαμπος του Γεωργίου, με το κομπρεσέρ και δίπλα ο Βλάχος Γεώργιος του Κωνσταντίνου (Γώγορας) που κρατάει τον κασμά.

Όρθιοι από αριστερά. Γιάννης Ντουμάνης του Γεωργίου, Σπύρος Ντούρμας του Αναστασίου, Τσακάλης Δημήτριος του Γεωργίου, ενώ μπροστά, καθιστός, είναι ο Βαγγέλης Ζέρβας του Κυριάκου.

(αρχείο Τσακάλη Δημητρίου)

Από αριστερά. Πέτρος Τζίνης του Ιωάννη και Τσακάλης Δημήτριος του Γεωργίου

(αρχείο Τσακάλη Δημητρίου)

Η φωτογραφία είναι του 1966, στο ξενοδοχείο Δίρφυς του Χρήστου Καρλατήρα στη Στενή.

Διακρίνονται από αριστερά

1 Η Μάνια Τοντόγλου, αδελφή της Σοφίας Ντουμάνη συζύγου του Παναγιώτη Ντουμάνη (Μπαλόλα)

2 Ο Δημήτριος Γιαννούκος, δάσκαλος (απεβίωσε το 1972)

3 Ο Παναγιώτης Ντουμάνης (Μπαλόλας). (απεβίωσε το 2010)

Εκείνη την εποχή έγραφε ο Δημήτριος Γιαννούκος το βιβλίου του «Το χρονικό της Στενής του νομού Ευβοίας»

Ο Παναγιώτης σαν ανιψιός του Δημητρίου Γιαννούκου(Η μητέρα του Μαρία Ντουμάνη-Κουτσούκου ήταν πρώτη εξαδέλφη του αείμνηστου δάσκαλου Δημητρίου Γιαννούκου) προσφέρθηκε να εξυπηρετήσει τον θείο του και με τη φωτογραφική του μηχανή και με την υπόδειξη του θείου του φωτογράφιζε διάφορα τοπία και περιοχές για να πλαισιώσουν κάποια από τα κείμενα του βιβλίου.

Με λίγη προσοχή θα δείτε τη φωτογραφική μηχανή στο τραπέζι που είναι ο Παναγιώτης

Αρχείο Σοφίας Ντουμάνη

Αύγουστος 1968

Στο καφενείο του Γιατράκου (Γιάννη Παλαιολόγου)

Από αριστερά

Γιώργος Παλαιολόγος (Γιατράκος)

Αποστόλης Σιμιτζής (Πωλ)

Δημήτρης Πέτρου (Κωτζίνος)

Βαγγέλης Ζέρβας

Γιάννης Παπαϊωάννου

Πέτρος Τζίνης

Νίκος Γιαλός

Γιάννης Γιαννούκος

Δημήτρης Παλαιολόγος (Κουτουρλός)

Δημήτρης Ντουμάνης (Μανταβέλης)

Σπύρος Ντούρμας (Σαντάς)

Άγγελος Μπεληγιάννης (Κολιντέρας)

Αρχείο Δημητρίου Πέτρου

Πρωτοχρονιά 1963

Δημήτρης Πέτρου, Κώστας Βασιλείου, Νίκος Ζέρβας, Βαγγέλης Κατσανάς.

Αρχείο Δημητρίου Πέτρου

Τσ'Αναστασάς

Από αριστερά:Ο μικρός Γιάννης Γιαννουκος,η Ελένη Καμαριώτη,η Παναγιώτα Γιαννούκου και ο Δημήτρης Παπακωνσταντίνου.

Από δεξιά:Δημήτρης Γιαννούκος,Κωνσταντίνος Γιαννουκος,Αγγελική Γιαννούκου,Μαρία Παπακωνστα ντίνου

όρθιος ο Αθανάσιος Λάππας και δίπλα του η συζυγός του Σταμάτω Λάππα-Παπακωνσταντίνου.

Όρθιος με το μπαστούνι ο γιατρός Δημήτριος Παπακωνσταντίνου,Αριστερά καθισμένος στην πέτρα Ιωάννης Λέων Γιαγιάννης

ΤΟΠΙΑ

ΠΥΡΓΟΣ ΑΓΙΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΣΣΚΟΥΝΤΕΡΙ.ΦΩΤΟ:Θ.ΣΚΟΥΡΑΣ

Το ρεματάκι στην Πάνω Στενή , από μία φωτογραφία του 1932 , όπως αναρτήθηκε πρόσφατα από φίλους στο fb .
Η φωτογραφία τραβήχτηκε από την Δεξαμενή στο Αλωνάκι και από τα σπίτια που στέκουν ακόμη σήμερα είναι της Ραφτοπούλας , του Στεφανή, του Μαραγκού , του Αγγελή καθώς και η εκκλησία μας

Η Στενή το 1970

                                 Ο πύργος την δεκαετία του 1960.Φωτογραφίες  Θεόδωρου Σκούρα.

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ -ΒΑΗ

Γράφει ο Γιάννης Γιαννούκος

Η ιστορία του Νικόλαου Βαή, που μετά την καταστροφή του 1922 ήρθε στους Βούνους ως παπάς και δάσκαλος

Το Σεπτέμβρη του 1922 το σώμα του ελληνισμού γέμισε πληγές που ακόμη πονάνε. Η καταστροφή ενός ολοκλήρου πολιτισμού που κτιζόταν επί αιώνες στα παράλια της Μικράς Ασίας, αποτέλεσμα της τουρκικής θηριωδίας, σήμανε τότε την απαρχή μιας άλλης περιπέτειας για τους κατοίκους των ευλογημένων αυτών περιοχών. Οι Μικρασιάτες κουβάλησαν μαζί τους τις πικρές μνήμες τους, αλλά και τα ήθη και έθιμά τους, τις αξίες και τον πνευματικό πολιτισμό τους. Ευτυχώς ο χρόνος μπόρεσε να επουλώσει τις πληγές, αλλά δεν άφησε τις μνήμες να ξεθωριάσουν.

Ένας από τους κυνηγημένους έλληνες της Μικράς Ασίας ήταν και ο Βαής Νικόλαος του Θεοδώρου και της Ελένης

ΓΕΓΟΝΟΤΑ

Από την επίσκεψη του Κωνσταντίνου Καραμανλή στη Στενή Ευβοίας στις 6-11-1960

(Διρφυακά Νέα)

Την Κυριακή 6-11-1960, πριν από 51 χρόνια ο Κωνσταντίνος Καραμανλής επισκέφτηκε τη Στενή, όπου έτυχε θερμής υποδοχής από τους κατοίκους.

Ο κος Καραμανλής αφού έκανε μια βόλτα στο χωριό μετά ανήλθε στον αυχένα της Δίρφυς (υψόμετρο 1100 μ.) όπου θαύμασε την πανέρμορφη φύση και θέα. Στη συνέχεια κατέληξε στο Ξενοδοχείο Δίρφυς του Χρήστου Καρλατήρα που εκείνη τη χρονιά είχε αρχίσει τη λειτουργία του, όπου γευμάτισε και συζήτησε με τους τοπικούς παράγοντες για τα προβλήματα του χωριού.

Από αριστερά: Ο βουλευτής Αντώνης Κακαράς, ο κ. Παπακωνσταντίνου(υπουργός επί των οικονομικών), ο πρόεδρος της Κοινότητας Στενής Ταξιάρχης Μπεληγιάννης και ο κος Καραμανλής. Πίσω τους διακρίνονται ο Χρήστος Καρλατήρας και ο Νίκος Μπεληγιάννης

Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής με τον Χρήστο Καρλατήρα

Από αριστερά: Ο Βασίλειος Χουλιάρας, ο Δημήτρης Θωμάς, ο Νομάρχης κος Μήλιος, ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, ο γιατρός Κηρύκος Παπακωνσταντίνου, ο Κωνσταντίνος Βασιλείου (ο μικρός) και ο δικηγόρος Οδυσσέας Παλαιολόγος

Ο κος Καραμανλής έξω από το μπακάλικο του Γιώργου Τσουτσαίου. Ενώ χαιρετά τη Μαρία Τσουτσαίου. Στο μέσον διακρίνεται καθαρά η Παρασκευή Κουτσούκου-Γάτου και πίσω από τον Κύριο Καραμανλή ο Θανάσης Μπαρμπούρης.

Μακρινή φωτογραφία από το γεύμα του κου Καραμανλή.

Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, ο Γιατρός Κηρύκος Παπακωνσταντίνου ο βουλευτής Αντώνης Κακαράς, ο Χρήστος Καρλατήρας (όρθιος, σερβίρει), ο Δήμαρχος Χαλκιδέων Δημήτρης Σκούρας, ο πρόεδρος της Στενής Ταξιάρχης Μπεληγιάννης, ο Δ/ντής Χωρ/κής Ευβοίας κ. Σοϊμοίρης. Μετά από τους δύο που έχουν γυρισμένη την πλάτη, δίπλα από τον κ. Καραμανλή ο κος Ροδόπουλος.

Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής αναχωρεί από τη Στενή

Επέστρεψαν στην Ελλάδα οι τοιχογραφίες που είχαν κλαπεί από το ναό της Παλαιοπαναγιάς στη Στενή

Τα ξημερώματα της Πέμπτης 18 Φεβρουαρίου, επαναπατρίστηκαν από τη Βασιλεία της Ελβετίας τέσσερις τοιχογραφίες που είχαν κλαπεί τον Αύγουστο του 1978 από τον Ιερό Ναό Παλαιοπαναγιάς στη Στενή Διρφύων. Οι τοιχογραφίες παραδόθηκαν την Τετάρτη 17 Φεβρουαρίου από την Εισαγγελία της Βασιλείας στη Διευθύντρια της 23ης Εφορείας Βυζαντινών Αρχαιοτήτων Δρ. Ευγενία Γερούση και έφτασαν στο Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο της Αθήνας το πρωί της Πέμπτης. Τα κιβώτια που τις μετέφεραν άνοιξαν στα εργαστήρια του μουσείου, παρουσία του Υπουργού Πολιτισμού και Τουρισμού κ. Παύλου Γερουλάνου και της Γενικής Γραμματέως Πολιτισμού κας Λίνας Μενδώνη. Η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου ανακοίνωσε πως θα μπει σε πρόγραμμα συντήρησης όλος ο εικονογραφικός διάκοσμος της Παλαιοπαναγιάς.

Ο ιστορικός, κηρυγμένος ναός της Παλαιοπαναγίας που βρίσκεται στην ευρύτερη περιοχή της Στενής (σε ένα ωραία αλλά απόμερο φυσικό τοπίο), είναι ένα από τα σημαντικότερα μνημεία που εντοπίζονται στην παραδίρφυα περιοχή της Εύβοιας. Πρόκειται για σημαντικό βυζαντινό σταυρεπίστεγο ναό, αρχιτεκτονικό τύπο που επικρατεί στην τοπική ναοδομία της Εύβοιας. Αν και έχει υποστεί νεότερες επεμβάσεις που αλλοίωσαν τη μορφή του εσωτερικά και εξωτερικά, διασώζει στο εσωτερικό του αξιόλογες τοιχογραφίες που χρονολογούνται στο 16ο αιώνα.

Κατά τη δεκαετία του 1970 πραγματοποιήθηκαν επανειλημμένες παραβιάσεις του ναού, κατά τις οποίες αφαιρέθηκαν από αρχαιοκαπήλους βίαια επτά συνολικά τμήματα τοιχογραφιών με μορφές αγίων από τις κατώτερες ζώνες του διακόσμου. Κατά την αυτοψία που είχε πραγματοποιηθεί αμέσως μετά τους βανδαλισμούς, οι αρχαιολόγοι και συντηρητές περισυνέλεξαν από το δάπεδο του ναού σπαράγματα τριών από τις τοιχογραφίες αυτές, τα οποία στη συνέχεια μεταφέρθηκαν στα εργαστήρια του Βυζαντινού και Χριστιανικού Μουσείου για συγκόλληση, συντήρηση και αποκατάσταση, όπου βρίσκονται μέχρι και σήμερα.

Είναι ευτύχημα ότι πρόσφατα οι άλλες τέσσερις τοιχογραφίες εντοπίστηκαν σε αποθήκη στη Βασιλεία της Ελβετίας. Πρόκειται για τις τοιχογραφίες με τις μορφές των αγίων Νικήτα, Ερμόλαου, Μακαρίου και Νέστορος. Αμέσως μετά την ταυτοποίησή τους με τις βίαια αποτοιχισμένες τοιχογραφίες από τη μεσαία και κατώτερη ζώνη του βόρειου τοίχου του ναού της Παλαιοπαναγιάς στη Στενή, έγιναν όλες οι απαραίτητες ενέργειες από τις αρμόδιες υπηρεσίες του ΥΠΠΟΤ, προκειμένου να επαναπατρισθούν και να επιστρέψουν στην Εύβοια.

Οι τοιχογραφίες θα συντηρηθούν στα εργαστήρια του Βυζαντινού και Χριστιανικού Μουσείου, θα συγκολληθούν ενδεχομένως με τα τμήματα τα οποία φυλάσσονταν μέχρι σήμερα εκεί προκειμένου το σύνολο να μεταφερθεί στη συνέχεια στην Εύβοια και να εκτεθεί στο προετοιμαζόμενο διαχρονικό μουσείο της Χαλκίδας. Σήμερα, μετά από ένα διάστημα τριάντα περίπου ετών, ένα σημαντικό βυζαντινό μνημείο, «πληγωμένο» από τη βάναυση και παράνομη δράση αρχαιοκαπήλων, αποκαθίσταται, χάρη στις συντονισμένες κινήσεις και την αγαστή συνεργασία της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας, των Διεθνών Διωκτικών Αρχών και των Δικαστικών Αρχών της Ελβετίας.